H1. Voyage de vulva (De Vrouw, Anniek Stroomer)

Om af te trappen beginnen we met een leerzame reis door de fascinerende vrouwelijke uitwendige en inwendige geslachtsorganen. Misschien denk je: ‘Been there, done that. Dat heb ik nog wel scherp.’ Pak dan vooral pen en papier en teken een vulva – zonder af te kijken – om jouw kennis te testen.

Voor het vrouwelijk gebied daar beneden is door de jaren heen een indrukwekkende hoeveelheid termen bedacht. Van de klassieke benamingen zoals vagina, schede en kut, tot creatievere termen zoals poes, spleet, grotje, scheur, vayayay, va-jj, plassertje, spaarpotje, pipi, plasneukhol, gleuf, fuiji, flomke, voorpoep, vadge, didi, voorbil, oester, flamoes, foef, foes, muts, tummie, doos, mossel, punani, pareltje, cave, groefje, appelsien, pussy, yoni, poeni.

En adem in.

Voor het mannelijke geslachtsorgaan is men niet minder creatief. Met pik, penis, piemel of lul zijn we er namelijk nog niet. Er zijn veel meer koosnaampjes voor jouw kleine Dirk (of grote Dirk, je weet maar nooit). Een kleine greep uit de selectie van ‘vrouwvriendelijke’ peniskoosnaampjes zijn: kutknuppel, spleet-profeet, clitwitter, kutputter, oester-verwoester en pretkroket. Kortom, keuze genoeg.

De entree
De anatomisch juiste benaming voor het zichtbare gedeelte daar beneden is ‘vulva’. Dit omvat alles van de schaamheuvel tot de anus. Zie het als de entree naar het inwendig universum. Een mooi of minder mooi [zelf in te vullen] gebied met verschillende hoogtepunten.

Figuur: De uitwendige geslachtsorganen. Wie de weg kent, verdwaalt minder snel.

De vulvalippen, oftewel de labia, zijn het eerste hoogtepunt van dit gebied. Deze heuvelachtige vellen beschermen de opening van de vagina. De behaarde buitenste vulvalippen (labia majora) beschermen de onbehaarde binnenste vulvalippen (labia minora). Beide lippen spelen een rol in de seksuele opwinding. Ze zwellen op en zijn gevoelig voor stimulatie. De binnenste lippen produceren vocht, waardoor de penis gemakkelijker in de vagina gebracht kan worden. De vorm, grootte en kleur van de vulvalippen kunnen sterk variëren tussen vrouwen en door de tijd heen veranderen.

Extra info voor de onverzadigbare man
In de 17e eeuw werd de vulva aangeduid met de term pudenda membrana. De Nederlandse vertaling van het Latijnse woord pudenda is ‘beschamend’. Zo zijn de woorden voor schaamlip, schaamhaar, schaambeen, schaambot en schaamstreek diep verankerd in de Nederlandse taal. En taal beïnvloedt bewust of onbewust hoe vrouwen zich over hun vulva voelen en hoe mannen naar een vulva kijken. Dit idee wordt nog verder versterkt door het onrealistische beeld dat de porno-industrie van de vrouwelijke anatomie schetst, met gladde, perfect uitziende ‘pornokutjes’ als standaard. Het is dan ook niet vreemd dat steeds meer (jonge) vrouwen kiezen voor een ‘designer vagina’ door middel van plastische chirurgie.

Verscholen onder het kapje, bovenaan waar de binnenste vulvalippen samenkomen, ligt de clitoris. Het kloppend hart van dit wondere landschap. De bekroning. Het hoogtepunt. Dit magische ‘knopje’ dat de boel net dat beetje extra geeft, verdient daarom ook aparte aandacht. Zij zal in het volgende hoofdstuk uitvoerig worden besproken.

Eerst reizen we verder naar de plasbuis, het kleine gaatje net onder de clitoris die in verbinding staat met de blaas. Hoewel de plasbuis een bescheiden rol speelt in de seksuele anatomie, is het een essentieel onderdeel van het vrouwelijk lichaam. En anatomisch gezien de eerste van de drie gaatjes – bij een vrouw geldt namelijk dat plassen via een ander gaatje gaat dan seksuele activiteit.

Een klein stukje onder de plasbuis bevindt zich de opening van de vagina. De vagina zelf behoort tot de vrouwelijke inwendige geslachtsorganen. Voordat we daar induiken, staan we eerst nog even stil bij het perineum. Ook wel bekend als de bilnaad, wat overigens niet hetzelfde is als de bilspleet. Het perineum is een stukje huid tussen de vagina en de anus, wat dient als steunweefsel, en eigenlijk vooral in beeld komt als de vrouw zwanger is of bevalt… Waarom? Omdat dit stukje huid behoorlijk wat te verduren krijgt als een baby (of twee, drie) zijn of haar intrede maakt.

Máár, jij hoeft niet stil te zitten. Jij zou je kunnen toeleggen op het geven van perineummassages. Hierdoor wordt de boel soepeler en elastischer, wat een gedeeltelijke of volledige ruptuur – inscheuring van weefsel – kan verminderen of voorkomen tijdens de bevalling. En dat is niet alleen fijn voor de vrouw, maar ook zeker voor jou. Iets met herstel en intimiteit.

De interne schepping
We vervolgen onze reis door de interne schepping van de vrouwelijke geslachtsorganen – de verborgen schat waar alleen de uitverkorenen mogen binnentreden.

Figuur: De inwendige geslachtsorganen. Achter de schermen gebeurt meer
dan je denkt.

Beginnend bij dé vagina, vast een van je favorieten. Deze veelzijdige, elastische buis – met dank aan de hobbelige plooien op de wanden – strekt zich uit van de vulva naar de baarmoederhals. In deze buis gebeurt het allemaal. Seks, menstruatie, bevallingen, de hele mikmak. Een multifunctioneel wonder van de natuur. En dan, aan het einde van die buis, bevindt zich de baarmoederhals.

Deze hals verbindt de vagina met het baarmoederlichaam. De ingang van de baarmoederhals heet de baarmoedermond. Het is een poort die zich opent en sluit, week wordt en verhardt, afhankelijk van het moment in de maandelijkse cyclus van een vrouw. De baarmoederhals en baarmoedermond hebben de belangrijke taak om sperma door te laten tijdens de vruchtbare dagen, maar op andere momenten in de cyclus én tijdens een zwangerschap de baarmoeder af te sluiten en zo onder andere te beschermen tegen infecties.

En dan de baarmoeder zelf, de bron van het leven. Stel je een peervormige, gespierde kamer voor, ongeveer zo groot als je vuist, maar met een ongelooflijk vermogen om te groeien. Dit is de plek waar het wonder van het leven begint. Of waar de menstruatiecyclus in volle gang is, als er geen babyprojectje loopt.

Vanuit de baarmoeder reizen we verder naar de eileiders. Deze dienen als transporteurs voor de (bevruchte) eicellen door middel van microscopisch kleine trilhaartjes. En aan de uiteinden van de leiders bevinden zich de eierstokken (ovaria), één aan de linkerkant en één aan de rechterkant. De eileiders zitten niet direct vast aan de eierstokken. Ze eindigen meer als een soort van zwevende tentakels, die de rijpe eitjes vangen uit de eierstokken. In de ongeveer drie centimeter grote eierstokken vinden zeer belangrijke processen plaats. Hierover later nog véél meer.

Uitgeverij Durden
ISBN: 9789083471693
Verschijning: november 2026